General

Hoogwater en klimaat: hoe bereidt Dordrecht zich voor?

Wie in Dordrecht woont, leeft letterlijk tussen het water. Het Eiland van Dordrecht wordt omringd door de Oude Maas, de Beneden-Merwede, de Nieuwe Merwede, het Hollandsch Diep en de Dordtsche Kil. Dat geeft de stad haar karakter, maar het maakt haar ook kwetsbaar. Door klimaatverandering stijgt de zeespiegel en krijgen rivieren vaker te maken met extreme afvoeren. De vraag is dus niet óf Dordrecht zich moet voorbereiden, maar hoe.

In dit artikel lees je welke maatregelen er op en rond het eiland worden genomen en wat jij als bewoner zelf kunt doen om beter voorbereid te zijn.

Een stad met een lange watergeschiedenis

Dordrecht weet als geen ander wat water kan aanrichten. De Sint-Elisabethsvloed van 1421 veranderde het landschap rond de stad ingrijpend en speelde een rol bij het ontstaan van de Biesbosch. Ook de watersnoodramp van 1953 liet in de regio diepe sporen na.

Die geschiedenis is meer dan een verhaal uit het verleden. Ze verklaart waarom de stad haar dijken serieus neemt en waarom waterveiligheid hier een vast onderwerp is in het lokale bestuur en het dagelijks leven.

Dijken, ruimte en slimme inrichting

De eerste verdedigingslinie bestaat uit de dijken rond het eiland. Het waterschap controleert deze regelmatig en versterkt ze waar dat nodig is, zodat ze ook bij hogere waterstanden in de toekomst blijven voldoen aan de landelijke normen.

Daarnaast is er gekozen voor meer ruimte voor het water. In de Noordwaard, aan de rand van de Biesbosch, is in het kader van het programma Ruimte voor de Rivier land teruggegeven aan de rivier. Bij hoogwater kan het water daar uitstromen, wat de waterstanden verderop helpt verlagen.

Een bijzonder punt is de historische binnenstad. Delen daarvan liggen buitendijks, dichter bij het water dan de rest van de stad. Daar wordt gewerkt met kademuren, verhoogde inrichting en afspraken over wat er moet gebeuren als het water hoog komt.

Meer dan alleen dijken: meerlaagsveiligheid

Dordrecht staat bekend als proeftuin voor meerlaagsveiligheid. Het idee is eenvoudig: je vertrouwt niet alleen op dijken, maar kijkt ook naar hoe je bouwt en hoe je reageert als het toch misgaat. De eerste laag is voorkomen, de tweede laag is de ruimtelijke inrichting en de derde laag is crisisbeheersing.

In de praktijk betekent dat bijvoorbeeld dat bij nieuwbouw rekening wordt gehouden met mogelijke overstromingen, dat vitale voorzieningen zoals stroom en zorg zo goed mogelijk beschermd worden, en dat er nagedacht wordt over verticale evacuatie. Omdat je een eiland niet zomaar met tienduizenden mensen tegelijk verlaat, kan schuilen op hogere verdiepingen of in hoger gelegen gebouwen een realistische optie zijn.

Op de hoogte blijven van de situatie

Bij hoogwater of extreme weersomstandigheden is betrouwbare informatie onmisbaar. Landelijke diensten houden de waterstanden in de gaten en bij acuut gevaar kun je een NL-Alert op je telefoon ontvangen. Voor lokale ontwikkelingen, zoals werkzaamheden aan dijken, nieuwe plannen van de gemeente of berichten over wateroverlast in de wijk, kun je terecht op www.dordrechtnieuwsvandaag.nl, waar nieuws uit Dordrecht wordt verzameld.

Het helpt ook om te weten hoe jouw eigen buurt ervoor staat. Woon je binnendijks of buitendijks, hoe hoog ligt je straat en waar is de dichtstbijzijnde hoger gelegen plek? Die kennis maakt het verschil als er snel beslissingen nodig zijn.

Wat je zelf kunt doen

De overheid doet veel, maar jouw eigen voorbereiding telt ook mee. Met een paar eenvoudige stappen sta je sterker als het water ooit dreigt.

  • Stel een noodpakket samen met water, houdbaar eten, een zaklamp, een radio op batterijen en belangrijke medicijnen.
  • Bewaar kopieën van belangrijke documenten op een hoge, droge plek of digitaal.
  • Maak met je huisgenoten een plan: waar ga je heen en hoe houd je contact?
  • Zet waardevolle spullen en elektrische apparaten niet standaard in de kelder of op de begane grond.
  • Help buren die minder mobiel zijn en spreek af hoe je elkaar bereikt.

Ook regenwater vraagt aandacht

Niet alleen de rivieren vormen een risico. Hevige regenbuien komen vaker voor en kunnen straten en kelders onder water zetten. Door tegels in je tuin te vervangen door groen, een regenton te plaatsen of een groen dak aan te leggen, help je het water beter weg te laten zakken. Kleine aanpassingen in veel tuinen samen leveren de wijk echt iets op.