Bij een flinke bui stroomt er in korte tijd veel water van je dak, en meestal verdwijnt dat rechtstreeks in het riool. Zonde, want datzelfde water kan je planten een paar weken later goed gebruiken. Met een regenton of een wadi houd je regenwater vast in je eigen tuin, zodat je minder kraanwater nodig hebt en het riool minder zwaar belast wordt.

In dit artikel lees je hoe beide oplossingen werken, waar je op let bij de aanleg en wat je ervan mag verwachten. Je hebt er geen grote verbouwing voor nodig: vaak kun je in een middag al een flinke stap zetten.

Waarom regenwater opvangen zinvol is

Door verharding in steden en dorpen kan regenwater steeds moeilijker de grond in. Bij hevige buien raakt het riool dan overvol, met ondergelopen straten en kelders als gevolg. Elke liter die je in je tuin vasthoudt, hoeft niet door dat riool en komt bovendien ten goede aan het grondwater.

Daarnaast is regenwater prettig voor je planten. Het is zacht, bevat geen kalk en heeft meestal ongeveer de temperatuur van de buitenlucht. Vooral kalkmijdende planten zoals rododendron, hortensia en blauwe bes doen het er goed op.

Een regenton plaatsen en aansluiten

Een regenton is de eenvoudigste manier om te beginnen. Je zet de ton naast een regenpijp en plaatst in die pijp een regenwaterafvoerkraan of vulautomaat. Die leidt het water naar de ton en stuurt het overtollige water weer terug naar de afvoer zodra de ton vol is. Zo voorkom je dat de ton overloopt tegen je gevel.

Zet de ton op een stevige, vlakke ondergrond en het liefst iets verhoogd, bijvoorbeeld op een paar tegels of een standaard. Dan past er een gieter onder de kraan. Kies een ton met een deksel: dat houdt bladeren, muggenlarven en kleine dieren buiten en voorkomt algengroei door zonlicht.

Een gemiddeld dak van een rijtjeswoning vangt bij een stevige bui al snel honderden liters op. Wil je meer opslaan, dan kun je meerdere tonnen aan elkaar koppelen of kiezen voor een ondergrondse tank.

Hoe een wadi werkt

Een wadi is een verlaagd, begroeid stuk tuin waar regenwater tijdelijk in blijft staan en daarna langzaam de bodem in zakt. Je leidt de regenpijp of een goot naar die laagte toe. Na een bui staat er even water, maar binnen een dag of twee is het weer weggezakt.

Voor een goede wadi graaf je een ondiepe kom van zo’n twintig tot dertig centimeter diep, op ruime afstand van je huis zodat het water niet richting de fundering loopt. Op zware kleigrond helpt het om de bodem te verbeteren met grof zand of een grindlaag. Beplant de wadi met soorten die tegen zowel natte als droge periodes kunnen, zoals kattenstaart, moerasspirea of siergrassen.

Regenwater slim hergebruiken

Opgevangen water kun je op meerdere manieren inzetten. Meer ideeën over tuinonderhoud en planten die bij jouw tuin passen vind je op Tuinieren Top 10, maar met deze toepassingen kom je al een eind:

• Planten en moestuin water geven met de gieter
• Bloempotten en kuipplanten op het terras bijvullen
• Tuingereedschap, fietsen of tuinmeubels schoonspoelen
• Met een pompje een druppelslang voeden
• De vijver aanvullen in droge zomers

Wat het oplevert voor je rekening en het riool

Hoeveel je bespaart op je waterrekening hangt af van hoeveel je sproeit. Wie in de zomer vaak de tuin water geeft, ziet het verbruik van kraanwater merkbaar dalen. De besparing per jaar is meestal bescheiden, maar een regenton is ook geen grote investering en gaat jaren mee.

De grootste winst zit in het afkoppelen van je regenpijp. Veel gemeenten moedigen dat aan, soms met advies of een subsidieregeling. Informeer daarom bij je eigen gemeente wat er mogelijk is. Hoe meer huishoudens hun regenwater zelf verwerken, hoe kleiner de kans op overstromende putten bij zware buien.

Onderhoud door het jaar heen

Maak je regenton een of twee keer per jaar schoon en haal bladeren uit de goot, zodat het water vrij kan stromen. Voor de winter laat je de ton half of helemaal leeglopen en zet je de vulautomaat dicht, want bevroren water kan de ton laten scheuren. Bij een wadi controleer je af en toe of het water nog goed wegzakt en verwijder je opgehoopt blad.

Begin gerust klein met één ton aan de regenpijp die het dichtst bij je moestuin of terras staat. Merk je hoe handig dat is, dan kun je later uitbreiden met een tweede ton of een wadi. Zo wordt je tuin stap voor stap beter bestand tegen zowel droogte als stortbuien.